Kadınlar işsizlikten daha fazla etkileniyor

Korona virüsünün ortaya çıkmasının ardından yaşanan gelişmeler kadınların erkeklere göre bir çok açıdan dezavantajlı konumda olduklarını gösterdi. Öncelikli olarak sistemin devam etmesini sağlayan alanlarda çalışanların çoğunun kadınlar olduğu üstelik kadınların bir çoğunun düşük ücretli işlerde çalıştığı gerçeği ile yüzleşildi.

10 milyondan fazla işçi ve emekçinin kısa çalışmaya çıkmasının beklendiği, binlercesinin işsiz kalacağına ilişkin rakamlar her gün yeni verilerle açıklanırken DIW-Alman Ekonomik Araştırmalar Enstitüsü’nün yaptığı bir araştırma kadınların işsizlikten daha fazla etkileneceğini ortaya koydu.

Zira işsizliğin yoğun olarak artması beklenen sektörlerde de ağırlıklı kadınlar çalışıyor. Nitekim bu durum kısa çalışma başvurularının yoğun olarak yapıldığı alanlarda kendini göstermekte. Mart ve Nisan aylarında en fazla kısa çalışma başvurusunun yapıldığı 10 işkolunun beşinde kadınların oranı olağanüstü yüksek.

Tüm sosyal sigortalı çalışanların arasında kadınların oranı yüzde 46 iken konaklama sektöründe bu oranı yüzde 54, sanat, eğlence ve dinlenme alanlarında ise yüzde 51. Ayrıca genele ilişkin işsizlik rakamlarında olduğu gibi mini işlerde çalışanların istihdamındaki gerilemeden kadınların daha fazla etkilendiğini de araştırma sonuçları gösteriyor. Düşük ücretli/mini işte çalışanlar arasında kadınların oranı yüzde 61 ile sosyal sigortalı çalışan kadınların oranından yüzde 15 daha yüksek olduğu görülmekte. Mini İşler Merkezi’nin (“Minijob-Zentrale”) verilerine göre 31 Mart 2020’de endüstriyel alanda düşük ücretli/mini işte çalışanların sayısında, bir önceki yıla oranla ciddi bir düşüş söz konusuydu. Bundan en fazla etkilenen konaklama sektörüydü – Mart sonuna kadar düşük ücretli/mini işte çalışanların sayısı bir önceki yıla oranla yüzde 11,1 oranında düşmüştü. Tüm sektörlerde düşük ücretli/mini işte çalışan kadınların sayısı yüzde 4 ile erkeklerin (yüzde 2,3) sayısından neredeyse iki kat daha fazla azaldı. Nisan ayında işten çıkarılanların sayısı bir önceki yıla oranla yüzde 14 arttı. Bu artış kadınlar arasında yüzde 16, erkeklerde yüzde 12 olarak gerçekleşti.

Tüm bunlara ek olarak, kadınlar genellikle erkeklerden daha düşük düzeyde kısa çalışma parası alıyorlar. Bunun nedeni, kısa çalışma ödeneğinin net ücret üzerinden hesaplanmasıdır. Evli kadınlar genellikle V sınıfı ücret vergisine tabi oldukları için daha yüksek vergilendiriliyor ve dolayısıyla kısa çalışma parası da daha düşük. Kadınlar ayrıca ağırlıklı olarak düşük ücretli/mini iş sözleşmesine sahip olduklarından dolayı kısa çalışma parasından yararlanamıyor, Kadınların, sınırlı kreş ve okullar nedeniyle gündeme gelen ek bakımın ana yükünü taşımasıyla birlikte, özellikle korona bağlantılı ekonomik krizden önemli ölçüde etkilendiği sonucuna varılabilir. DIW araştırma sonuçlarını değerlendirerek kadınların bu dezavantajlı durumu için şöyle bir öneride bulunuyor:

Kurtarma paketleri, ekonomik teşvik programları ve ekonomik krizden sonra bütçeyi dengelemeye yönelik tedbirler gibi tüm önlemleri toplumsal cinsiyet bütçesine tabi tutulmalıdır. Bunun amacı, korona krizinin kadınlar ve erkekler arasındaki eşitsizliklerin uzun vadeli etkilerini hafifletmek olmalı.“