3 Ekim’de Bremen’de, polis tarafından uygulanan kusturucu madde müdahalesi sonucu hayatını kaybedenler anısına bir anıtın açılışı yapıldı. Heykel müzesi Gerhard-Marcks-Haus’un yanında paslanmaz çelikten yapılmış ve parçalanmış halde duran İngilizce “Force” (güç, zor kullanma ve polis birimi anlamlarına gelebilen) kelimesinin harfleri yer alıyor.
Anıtın tasarımı Güney Afrikalı sanatçı Usha Seejarim’e ait. Eserin adı “Death by Drowning” (Boğularak Ölüm). 27 Aralık 2004 tarihinde polis memurları, bugünkü anıt alanının çok da uzağında olmayan Sielwall kavşağında, Sierra Leoneli sığınmacı Laye-Alama Condé’yi gözaltına aldı. Kokain ticareti şüphesiyle polis merkezine götürülen Condé’nin elleri ve ayakları bağlandı. Kendisine burundan sokulan bir sonda aracılığıyla kusturucu madde ve su verildi; amaç, yutulmuş olması muhtemel kokain paketçiklerini ele geçirmekti. İşleme nezaret eden bir doktorun gözetimi altında defalarca kusan Condé komaya girdi 7 Ocak tarihinde hayatını kaybetti.
Bremen, bu yöntemin uygulandığı az sayıdaki eyaletten biriydi; benzer bir uygulama Hamburg’da da mevcuttu. 2001 yılında Nijerya asıllı sığınmacı Achidi John da bu işlem sırasında yaşamını yitirdi. Aktivistler, Schanzenviertel semtindeki “Rote Flora” binasının önündeki meydana kendi inisiyatifleriyle onun adını verdiler. O dönemde Büyük Koalisyon tarafından yönetilen Bremen’de ise Yeşiller Partisi, eyalet meclisinde bu uygulamayı durdurmak için çaba göstermiş ancak başarılı olamamıştı. Bremen’de 1991’den bu yana toplamda 1000’den fazla vakada kusturucu madde uygulandı. Bu uygulama yalnızca koyu tenli kişilere yönelikti. Ancak Condé’nin bu yöntem sonucunda hayatını kaybetmesinin ardından, burada da kusturucu madde uygulamasına son verildi. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin 2006 yılında bu uygulamayı işkence olarak nitelendirip mahkûm etmesiyle birlikte Hamburg da benzer bir adım attı.
Bremen’de daha sonra, Almanya’nın siyasi yaşamında nadiren görülen bir durum yaşandı: Konuyla ilgili olarak sadece pragmatik değil, köklü ve genel bir zihniyet değişimi başladı. Condé’nin ölümünü takip eden yıllarda, siyasi ve emniyet birimlerindeki yetkililer, kusturucu madde uygulama pratiğinden duydukları üzüntüyü kamuoyu önünde dile getirmeye başladılar. 2013 yılında Condé’nin ailesine 20.000 euro tutarında tazminat ödendi. 22 yıl sonra da Sielwall’deki Abschiebeknast/sınırdışı hapishanesinin önüne ibret belgesi olan bu anıt dikildi. (YH)
