Mart ayında Volkswagen’de (VW) işçi temsilciliği seçimleri yapılacak. İlk kez, Braunschweig fabrikasında AfD’ye yakınlığıyla bilinen “Zentrum” adlı dernek seçimlere katılıyor. Wolfsburg ana fabrikasında ise yedi farklı liste yarışıyor.
VW’de Seçim kampanyası çoktan başladı ve Mart ayında “gerçeklerin günleri” gelecek. VW’nin Wolfsburg, Braunschweig ve Salzgitter fabrikaları ile Braunschweig’deki VW Financial Services’te yaklaşık 83.000 çalışan, işçi temsilcilerini seçmek için sandık başına gidecek. Geleneksel olarak Volkswagen’de işçi temsilciliğine IG Metall sendikası hâkim durumda. Ancak bu yıl da birçok farklı liste seçmenlerin oyları için yarışıyor.
IG Metall’in bu yıl da en güçlü güç olacağı tahmin edilse de, 2024 sonunda imzalanan toplu iş sözleşmesinin seçim sonuçlarına etkisinin ne olacağı merak konusu. Bu sözleşme, çalışanlar için mali kesintiler ve işten çıkarmalar içeriyor. Bu nedenle fabrikalardaki genel atmosfer oldukça karamsar.
IG Metall, üyelerini kendisine daha sıkı bağlamak için 2027’den itibaren üyelerine bir bonus ödemeyi planlıyor. Ancak bu, hayal kırıklığına uğramış VW çalışanlarının işçi temsilciliği seçimlerinde IG Metall’e oy vereceğini garantilemiyor. Özellikle Wolfsburg ana fabrikasında kendine güvenen bir muhalefet şekilleniyor.
WOLFSBURG’DA MUHALEFET GÜÇLENİYOR
Wolfsburg’da, işçi temsilciliği başkanı Daniela Cavallo’ya açık bir meydan okuma var. Eski IG Metall Wolfsburg şube başkanı Frank Patta, “Die andere Liste” (Diğer Liste) adlı grubun başında yer alıyor. Patta, Golf üretiminin Wolfsburg’dan Meksika’ya taşınması planına karşı çıkıyor. Cavallo’yu görevden almak için diğer muhalif gruplarla iş birliği yapmayı planladığını açıkladı. Ancak bu iddialı hedefin başarıya ulaşıp ulaşmayacağı belirsiz.
IG Metall ise, 2024’teki toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde VW’nin planladığı daha büyük kesintileri önlediklerini ve çalışanlar için mümkün olan en iyi sonucu elde ettiklerini vurguluyor. IG Metall Aşağı Saksonya ve Saksonya-Anhalt başkanı Horst Gröger, “Bu zorlu zamanlarda, çalışanlara birlikte neler başardığımızı göstermeliyiz,” dedi.
Geçtiğimiz Salı günü Wolfsburg’da IG Metall’in seçim kampanyası açılışında, VW işçi temsilciliği başkanı Cavallo, IG Metall’in gücüne dikkat çekti. Cavallo, “Çalışanlarımızın istediği ve ihtiyaç duyduğu şey, işçi temsilciliğinde fırtınalı zamanlarda gemiyi güvenle yönetecek birilerinin yanlarında olmasıdır. Ve bu biziz! Bu IG Metall’dir,” dedi. Sadece IG Metall’in gerekli sendikal ağına sahip olduğunu belirtti.
BRAUNSCHWEİG’DE ZENTRUM’UN KATILIMI
Braunschweig fabrikasında IG Metall ve işçi temsilciliği için alışılmadık bir durum yaşanıyor. İlk kez, kendisini alternatif bir sendika olarak tanımlayan ve AfD’ye yakınlığıyla bilinen “Zentrum” derneği işçi temsilciliği seçimlerine katılıyor. Zentrum üyeleri, Zwickau’daki VW fabrikasında “Bağımsız İşçi Temsilcileri İttifakı” adına işçi temsilciliğinde zaten yer alıyor. Bu ittifak şimdi Zwickau ve Chemnitz’de tekrar seçimlere katılacak.
Zentrum, otomobil üreticilerinin elektrikli araç üreticilerine dönüşümünü reddediyor ve bu dönüşümü bir “toplumsal deney” olarak nitelendiriyor. Bu tutum, VW yönetiminin ve IG Metall’in desteklediği elektrikli mobiliteyi genişletme stratejisiyle çelişiyor.
DİĞER FABRİKALARDAKİ DURUM
En fazla liste, Wolfsburg’daki en büyük VW fabrikasında yarışıyor. Burada yedi liste seçimlere katılıyor. Braunschweig fabrikasında üç, Salzgitter fabrikasında ise iki liste bulunuyor. VW Financial Services’te de iki liste yarışıyor. IG Metall’in yanı sıra, üç fabrikada sadece Hristiyan Metal Sendikası (CGM) seçimlere katılıyor. CGM, yıllardır VW işçi temsilciliklerinde yer alıyor.
Wolfsburg ve Financial Services’te ise “Sanayinin Dönüşümü Sendikası” (GFT) temsilcileri aday oluyor. GFT ve Zentrum gibi küçük organizasyonların en büyük zorluğu, seçimlerde temsilcilik kazanmanın yanı sıra toplu iş sözleşmesi yapabilme yetkisi elde etmek. Bunun için üye sayılarının artması gerekiyor. Üye sayısı, sendikanın sosyal gücü ve toplu iş sözleşmesi yapabilme yeteneğini belirliyor.
SEÇİM SÜRECİ VE KOTALAR
Wolfsburg, Braunschweig ve Salzgitter fabrikaları ile Financial Services’te toplam 83.144 çalışan seçime katılma hakkına sahip. Seçimler, 9 Mart Pazartesi ile 13 Mart Cuma arasında yapılacak. Ancak her fabrikanın seçim tarihleri farklılık gösteriyor. Wolfsburg ana fabrikasında çalışan sayısının azalması nedeniyle, işçi temsilciliği koltuk sayısı 73’ten 67’ye düşecek.
Tüm fabrikalarda cinsiyet kotaları uygulanıyor. Çalışanların çoğunluğunun erkek ya da kadın olmasına bağlı olarak, azınlıkta olan cinsiyet için belirli sayıda koltuk ayrılması gerekiyor. Örneğin, Braunschweig’deki VW Financial Services’te 33 işçi temsilcilik koltuğunun en az 16’sı erkeklere ayrılmak zorunda. Ancak bu, kadınların çoğunlukta olduğu tek yer. Wolfsburg, Braunschweig ve Salzgitter fabrikalarında ise erkekler çoğunlukta. Bu nedenle buralarda kadın kotası uygulanıyor. Örneğin, Wolfsburg’da en az 67 koltuğun 17’si kadınlara ayrılmak zorunda. (YH)
